دکتر شهناز شایان فر » بیماری های زنان » کیست بارتولن چیست؟
۷ دقیقه

کیست بارتولن چیست؟

لازم است که تمامی بانوان از کیست غده بارتولن آگاهی های لازم را داشته باشند، چرا که این آگاهی باعث می شود تا از بروز آن جلوگیری کرد و یا اینکه درمان بهتر و زودتر انجام گیرد. دو غده بارتولن که به اندازه یک نخود هستند در دو طرف ناحیه تناسلی بانوان قرار دارد. وظیفه این غده مرطوب نگه داشتن واژن به خصوص در حین رابطه جنسی است. مایعی که باعث حفظ رطوبت واژن می شود، از طریق لوله هایی وارد ناحیه تناسلی می شود، چنانچه این لوله ها بسته شوند، مایع بازمیگردد و این امر سبب تورمی به نام کیست خواهد شد. کیست بارتولن (کیست بارتولین) اصولا بدون درد است و در اکثر مواقع خوش خیم هستند و موجب سرطان نمی شود. اما این بدان معنی نیست که درمان این کیست ها را به تعویق بیندازید، چرا که کیست بارتولن مشکلات بسیار زیادی را برای فرد به وجود می آورد.

کیست بارتولن

در ویدئو زیر دکتر شهناز شایان فر جراح و متخصص زنان درباره بهترین روش درمان کیست بارتولن توضیحاتی را ارائه می دهند:

علائم کیست بارتولن

کیست بارتولن اصولا بدون علامت است مگر اینکه سایزشان بزرگتر شود و باعث ایجاد عفونت واژن شود. در صورتی این کیست ها باعث ایجاد عفونت شوند، پزشکان به این حالت آبسه می گویند، که اصولا فرد درد بسیار زیادی در حین رابطه جنسی یا راه رفتن احساس می کند.

گاهی ممکن است در مراحل اولیه این کیست علائمی نداشته باشد، اما اگر پیشرفت کند فرد احساس یک برآمدگی در نزدیک دهانه واژن خود می کند که می تواند دردناک باشد. در صورتی که کیست بارتولن عفونی باشد علائم زیر مشاهده می شود:

  • احساس درد در حین رابطه جنسی
  • تب
  • درد و نارتحتی در هنگام راه رفتن یا نشستن
  • احساس برآمدگی نزدیک دهانه واژن
    با مشاهده هر کدام از علائم ذکر شده لازم است تا هر چه سریعتر به متخصص زنان مراجعه کنید.

دلیل به وجود آمدن کیست بارتولن چیست؟

تا به امروز پزشکان دلیل قاطعی برای بسته شدن غده های بارتولن و ایجاد کیست نرسیده اند. اما در برخی موارد این عارضه می تواند در اثر انتقال عفونت هایی مثل سوزاک یا کلامیدیا در اثر رابطه جنسی باشد.

از میان هر ده زن، امکان اینکه دو زن مبتلا به کیست بارتولن باشند وجود دارد و این عارضه اصولا در سنین 20 الی 30 سال ایجاد می شود و با افزایش سن بانوان احتمال ابتلا به آن کمتر می شود.

بنابراین زنان جوان بسیار باید به این موضوع توجه داشته باشند، به خصوص اگر این کیست باعث ایجاد اختلالاتی در رابطه جنسیشان می شود.

کیست بارتولن به چه شکل است؟

کیست های بارتولین شبیه برجستگی های گرد در زیر پوست روی لبه واژن شما است. آنها اغلب بدون درد هستند در صورت بروز عفونت برخی از آنها ممکن است قرمز، حساس و متورم شوند. سایر کیست های بارتولن ممکن است شبیه چرک یا مایع باشند. کیست بارتولین می تواند به اندازه یک نخود کوچک باشد یا به اندازه یک توپ گلف بزرگ شود. کیست ممکن است باعث شود یک طرف لبه های واژن شما بزرگتر به نظر برسد یا ظاهری ناهموار داشته باشد.

چه افرادی بیشتر مبتلا به کیست بارتولن می شوند؟

بیشتر اختلالات بارتولن، بعد از شروع روابط جنسی و همچنین ورود انواع میکروب ها به داخل دستگاه تناسلی، شروع می شود. می توان گفت افرادی که فعالیت جنسی و البته شرکای جنسی متعددی دارند باید نکات و اصول بهداشتی را رعایت کنند زیرا بیشتر در معرض ابتلا به کیست بارتولن قرار می گیرند.

درمان کیست بارتولن

کیست بارتولن به خودی خود برطرف می شود؟

طبیعی است که کیست های بارتولن به خودی خود برطرف می شوند. اکثر ارائه دهندگان مراقبت های بهداشتی حمام را برای مدیریت علائم توصیه می کنند. اگر کیست به خودی خود تخلیه شد و یا ترکید، مشکلی نیست. محل را تمیز و خشک نگه دارید تا شیوع عفونت به حداقل برسد. کیست بارتولن را خودتان فشار ندهید یا تخلیه نکنید زیرا این می تواند باعث عفونت شود. اگر کیست دردناک شد، عفونت کرد یا چندین هفته بدون علائم بهبودی ادامه یافت، با پزشک خود تماس بگیرید.

کیست بارتولن چقدر طول می کشد؟

به طور معمول، کیست ها ظرف چند هفته کاملاً برطرف می شوند. هنگامی که کیست مورد بررسی قرار گرفت، ارائه دهنده مراقبت های بهداشتی شما می تواند مدت زمان دوام علائم شما را تخمین بزند.

آیا کیست بارتولن مسری است؟

بیشتر کیست های بارتولین عفونی نمی شوند و نمی توانند در تماس پوست با پوست گسترش یابند. عفونت های مقاربتی (STIs) می توانند علت ایجاد کیست بارتولین باشند. اینها مسری هستند.

کیست بارتولن
کیست بارتولن

راه های تشخیص کیست بارتولن

در صورت وجود کیست بارتولین، پزشکان و متخصصین معاینه لگن را انجام می دهند. اگر زهکشی دارید، نمونه ای را می گیرند و زیر میکروسکوپ آن را بررسی می کنند تا مشخص شود آیا به بیماری مقاربتی مبتلا هستید یا خیر. اگر آبسه دارید، یک نمونه از آن گرفته و به آزمایشگاه می فرستند. اگر بالای 40 سال دارید، ممکن است بیوپسی (نمونه ای از بافت کیست) را انجام دهند تا سرطان از بین برود. این بیماری بر لب های اطراف واژن شما تأثیر می گذارد.

از کجا بفهمیم که کیست بارتولن داریم؟

تشخیص کیست بارتولن بر عهده متخصص زنان است، ایشان قسمتی از ترشحات واژنی را به کمک میکروسکوپ مشاهده می کند که این کار چنانچه مبتلا به عفونت واژن باشید مشخص می کند و اگر آبسه داشته باشید نمونه به آزمایشگاه ارسال می شود تا بررسی های لازم انجام شود.

درمان کیست بارتولن

اگر معاینات نشان دهد که شما به عفونت مبتلا هستید، پزشک برایتان آنتی بیوتیک تجویز می کند. و چنانچه سنتان کمتر از 40 سال باشد و کیست مشکلی برای شما ایجاد نکرده باشد(دردی نداشته باشید) نیازی به درمان دارویی ندارید. اما در صورتی که کیست برایتان ایجاد مشکل کرده باشد و یا همراه با درد باشد حتما باید درمان شوید.

خارج کردن کیست بارتولن دقیقا به معنای خارج کردن غده بارتولن است و این عمل در خانم های جوان به هیچ عنوان نباید انجام شود، زیرا غده بارتولن حین رابطه جنسی موادی را ترشح می کند که باعث لغزندگی واژن می شود.

درمان کیست بارتولن

بنابراین بهترین روش درمان کیست بارتولن (بارتولین)، تخلیه و درناژ کیست است و یا اینکه با کمک وسیله ای به نام word catheter انجام می دهند. این وسیله این قابلیت را ایجاد می کند که در مطب پزشک و با بی حسی موضعی برای فرد جایگذاری شود، به این صورت که باید آن را به داخل کیست بارتولن هدایت کنند در نتیجه امر، همچون سوند فولی فیکس می شود و بعد از گذشت یک هفته، تاثیر قابل توجهی از خود نشان می دهد، زیرا به خالی شدن ترشحات کمک می کند و سبب می شود که مجرا اپیتلیالیزه شود و دو مرتبه ساخته شود. همچنین  این روش درمان یک روشی کاملا سرپایی و بی خطر است و بیمار می تواند بلافاصله پس از درمان به کار های روزمره خود بازگردد .

خوشبختانه علم پزشکی زنان در حوزه زیبایی و درمانی پیشرفت قابل توجهی داشته است و دیگر برای درمان کیست بارتولن نیازی به بیهوشی و بستری شدن بیمار نمی باشد و تنها در صورتی ما اجازه داریم غده بارتولن را خارج کنیم که بیمار یائسه باشد و یا اینکه مشکوک به بدخیمی باشد در غیر این صورت به هیچ عنوان نباید کیست برداشته شود.

پیشگیری از کیست بارتولن

شما نمی توانید از کیست بارتولن جلوگیری کنید. اما اقدامات جنسی ایمن تر مانند استفاده از کاندوم ممکن است به جلوگیری از عفونت یا تشکیل کیست کمک کند. رعایت بهداشت خوب نیز می تواند کمک کننده باشد.

هزینه درمان کیست بارتولن

هزینه این روش درمان نسبت به سایر روش های درمانی بسیار کمتر است و نیاز به بستری و بی هوشی برای فرد از بین می رود ،که همین امر می تواند در کاهش هزینه های درمانی موثر باشد. در فیلم زیر توضیحات دکتر شهناز شایان فر را در حین درمان کیست بارتولن با word catheter را می بینید:

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر یک توده دردناک در نزدیکی دهانه واژن دارید که پس از دو یا سه روز مراقبت از خود بهبود نمی یابد. به عنوان مثال، خیساندن ناحیه در آب گرم (حمام نشسته). اگر همراه با درد شدید است، بلافاصله از پزشک خود وقت بگیرید. همچنین اگر یک توده جدید در نزدیکی دهانه واژن خود پیدا کردید و سن شما بیشتر از 40 سال است، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید. اگرچه نادر است، اما چنین توده ای ممکن است نشانه مشکل جدی تری مانند سرطان باشد.

جدول محتوا